Placówka nie złożyła wniosku o wpis do Wykazu KSC do 3 października. Co teraz?

Ewa Bądkowska, ALVELIS – artykuł o braku wniosku o wpis do Wykazu KSC

Brak wniosku nie wyłącza obowiązków podmiotu, który spełnia kryteria ustawy. Wyjaśniam, jakie skutki ma opóźnienie i od jakich działań powinno zacząć kierownictwo placówki.

3 października 2026 r. zakończył się okres składania wniosków o wpis do wykazu podmiotów kluczowych i podmiotów ważnych przez podmioty, które spełniały kryteria w dniu wejścia w życie nowelizacji. Placówka, która nie złożyła wniosku, nie powinna czekać na kontakt ze strony organu. Najpierw należy ustalić, czy 3 kwietnia 2026 r. spełniała przesłanki uznania za podmiot kluczowy albo podmiot ważny. Jeżeli tak, wniosek należy złożyć niezwłocznie.

Brak wniosku nie wyłącza statusu wynikającego z ustawy i nie przesuwa terminów dostosowawczych.

Najważniejsze informacje

  • Termin 3 października 2026 r. dotyczył złożenia wniosku, a nie powstania statusu podmiotu kluczowego albo ważnego.
  • Wpis ma charakter deklaratoryjny. Podmiot, który spełnia przesłanki ustawy, nie pozostaje poza KSC tylko dlatego, że nie znalazł się jeszcze w wykazie.
  • Organ może dokonać wpisu z urzędu. Taki wpis nie usuwa wcześniejszego niewykonania obowiązku złożenia wniosku.
  • Podmioty objęte przepisami przejściowymi mają co do zasady do 3 kwietnia 2027 r. na wdrożenie obowiązków z rozdziału 3 ustawy.
  • Większość kar pieniężnych będzie mogła być nakładana po 3 kwietnia 2028 r., ale obowiązki, kontrola i środki nadzorcze nie zostały do tej daty zawieszone.

Kogo dotyczył termin 3 października

Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa weszła w życie 3 kwietnia 2026 r. Podmioty, które tego dnia spełniały kryteria uznania za podmiot kluczowy albo ważny, składały wnioski zgodnie z harmonogramem Ministra Cyfryzacji – od 7 maja do 3 października 2026 r. Harmonogram nie obejmował podmiotów, które zostały wpisane z urzędu.

Data 3 października nie jest jednak wspólnym terminem dla każdego podmiotu z sektora ochrony zdrowia. Jeżeli przesłanki zostały spełnione później, zastosowanie ma co do zasady sześciomiesięczny termin liczony od dnia ich spełnienia. Dlatego przed oceną, czy doszło do opóźnienia, trzeba ustalić właściwą datę kwalifikacji konkretnej placówki.

Brak wniosku nie wyłącza statusu podmiotu

Wpis do wykazu KSC ma charakter deklaratoryjny. Nie tworzy statusu podmiotu kluczowego albo ważnego, lecz potwierdza status wynikający ze spełnienia ustawowych przesłanek.

Jeżeli placówka spełniała kryteria 3 kwietnia 2026 r., podlega ustawie niezależnie od tego, czy złożyła wniosek w terminie. Spóźniony wniosek nie wyznacza nowej daty powstania obowiązków. Stanowi wykonanie obowiązku, który powinien zostać zrealizowany wcześniej, dlatego należy go złożyć bez dalszej zwłoki.

Samo opóźnienie nie oznacza automatycznego naliczania kary za każdy dzień. Ustawa przewiduje okresową karę pieniężną za zwłokę w wykonaniu decyzji organu nadzorczego, co jest odrębną sytuacją od niezłożenia wniosku w terminie.

Wpis z urzędu

Jeżeli podmiot spełnia przesłanki, ale nie złożył wniosku w terminie, właściwy organ może wpisać go do wykazu z urzędu. W sektorze ochrony zdrowia organem właściwym jest co do zasady minister właściwy do spraw zdrowia. Odrębne zasady dotyczą podmiotów pozostających we właściwości Ministra Obrony Narodowej.

Po wpisie z urzędu podmiot otrzymuje zawiadomienie i ma obowiązek uzupełnić brakujące dane w ustawowym terminie. Może również skorzystać z przewidzianych prawem środków zaskarżenia. Wpis z urzędu nie pozbawia zatem placówki możliwości przedstawienia własnych danych, ale nie usuwa wcześniejszego niewykonania obowiązku złożenia wniosku.

Z punktu widzenia kierownictwa bezpieczniejszym rozwiązaniem jest złożenie kompletnego wniosku niż oczekiwanie na działanie organu.

Terminy dostosowawcze nie przesuwają się

Dla podmiotów, które spełniały kryteria 3 kwietnia 2026 r., termin wdrożenia obowiązków z rozdziału 3 ustawy upływa co do zasady 3 kwietnia 2027 r. Termin jest związany z przepisami przejściowymi, a nie z datą wpisu do wykazu.

  • Do 3 kwietnia 2027 r. należy wdrożyć system zarządzania bezpieczeństwem informacji, zasady zarządzania ryzykiem oraz rozwiązania organizacyjne i techniczne wymagane ustawą.
  • W tym samym terminie podmiot powinien być gotowy do obsługi i zgłaszania incydentów: wczesnego ostrzeżenia w ciągu 24 godzin, zgłoszenia incydentu w ciągu 72 godzin oraz przekazania sprawozdania końcowego w ciągu miesiąca.
  • Korzystanie z systemu S46 powinno zostać uruchomione zgodnie z harmonogramem Ministra Cyfryzacji, najpóźniej w terminie przewidzianym na wdrożenie obowiązków.
  • Po wpisie zmiany danych ujętych w wykazie trzeba zgłaszać w terminie 14 dni od ich wystąpienia.

Szczególna reguła dotyczy podmiotów, które przed nowelizacją były operatorami usług kluczowych. Nowe zasady zgłaszania incydentów stosują one od 3 października 2026 r.

Podmioty kluczowe powinny przeprowadzić pierwszy audyt bezpieczeństwa do 3 kwietnia 2028 r. Nie dotyczy to dawnych operatorów usług kluczowych, którzy zachowują dotychczasowy trzyletni cykl audytowy liczony od ostatniego audytu.

Sankcje i kontrola

Niezłożenie wniosku w terminie może stanowić podstawę odpowiedzialności administracyjnej. Ustawa przewiduje kary dla podmiotów kluczowych i ważnych oraz odrębną odpowiedzialność kierownika podmiotu.

Na podstawie przepisów przejściowych większość kar pieniężnych będzie mogła być nakładana po 3 kwietnia 2028 r. Nie oznacza to zawieszenia obowiązków ani kompetencji nadzorczych organów. Kontrola, wydawanie zaleceń i decyzji oraz inne środki nadzorcze mogą być stosowane wcześniej.

Odroczenie nie obejmuje również nadzwyczajnej kary pieniężnej z art. 73 ust. 5 ustawy, przewidzianej dla szczególnie poważnych przypadków. Dlatego okres do 3 kwietnia 2028 r. powinien służyć wdrożeniu obowiązków, a nie odkładaniu prac.

Jak sprawdzić czy ustawa obejmuje placówkę

Samo prowadzenie działalności w sektorze ochrony zdrowia nie przesądza jeszcze o statusie podmiotu kluczowego albo ważnego. Kwalifikacja zależy również od formy prawnej, rozmiaru podmiotu, daty spełnienia kryteriów oraz – w przypadku przedsiębiorców – relacji z innymi podmiotami.

Dla podmiotów leczniczych niebędących przedsiębiorcami ustawa przewiduje szczególne kryterium. Zatrudnianie od 50 do 249 osób oznacza status podmiotu ważnego, a zatrudnianie co najmniej 250 osób – status podmiotu kluczowego.

W oficjalnym Q&A Ministerstwo Cyfryzacji przyjęło, że należy uwzględniać osoby zatrudnione zarówno na podstawie stosunku pracy, jak i umów cywilnoprawnych, bez przeliczania ich na pełne etaty. Jest to stanowisko interpretacyjne, a nie źródło powszechnie obowiązującego prawa. Przy wartościach granicznych warto zatem dokładnie opisać przyjętą metodę i dane źródłowe.

W przypadku podmiotów leczniczych będących przedsiębiorcami punktem wyjścia są kryteria określone w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014, z uwzględnieniem przedsiębiorstw partnerskich i powiązanych. Nie kończy to jednak analizy. Artykuł 5 ust. 6–7 ustawy KSC przewiduje wyjątki związane m.in. z niezależnością systemów teleinformatycznych i brakiem wspólnego świadczenia usług.

Wynik kwalifikacji – również negatywny – powinien zostać zapisany wraz z datą, źródłami danych i przyjętymi założeniami. Pozwala to wykazać, że kierownictwo świadomie oceniło sytuację placówki.

Plan działania po terminie

1. Przeprowadzić i udokumentować kwalifikację podmiotową, jeżeli nie została wcześniej wykonana albo opierała się na niepełnych danych.

2. Złożyć wniosek niezwłocznie, jeżeli przesłanki są spełnione, i przygotować wymagane oświadczenia oraz dane osób do kontaktu. Co do zasady należy wskazać co najmniej dwie takie osoby; wyjątek dotyczy mikroprzedsiębiorców i małych przedsiębiorców.

3. Sporządzić rzeczową notatkę wskazującą datę ustalenia opóźnienia, przyczynę niezłożenia wniosku oraz podjęte działania naprawcze. Jest to rekomendacja organizacyjna, a nie odrębny obowiązek ustawowy.

4. Przyjąć harmonogram wdrożenia obowiązków do 3 kwietnia 2027 r., wskazując osoby odpowiedzialne, budżet, zależności techniczne i sposób raportowania postępu kierownictwu. W podmiotach publicznych plan warto przedstawić również organowi tworzącemu.

5. Przejrzeć umowy z dostawcą systemu HIS i pozostałymi dostawcami IT pod kątem terminów przekazywania informacji o incydentach, dostępu do logów, udziału dostawcy w analizie zdarzenia, podwykonawców oraz zapewnienia ciągłości działania.

Pisemna kwalifikacja podmiotowa

Kwalifikacja nie powinna ograniczać się do wskazania liczby zatrudnionych. Powinna opisywać formę prawną placówki, dane finansowe i zatrudnienie przyjęte do analizy, relacje z podmiotami partnerskimi i powiązanymi, stan systemów teleinformatycznych, sposób świadczenia usług oraz datę spełnienia przesłanek.

W ALVELIS przygotowujemy pisemne kwalifikacje podmiotowe wraz z planem działań wynikających z przyjętej oceny. Dokument może stanowić materiał dla kierownictwa, organu tworzącego lub rady społecznej, a w razie kontaktu z organem porządkuje podstawę przyjętego stanowiska. Nie zastępuje technicznej analizy ryzyka ani samego wdrożenia środków bezpieczeństwa.

Stan prawny na 5 października 2026 r. Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie.

Podstawa prawna: ustawa z 5 lipca 2018 r. o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, w szczególności art. 5, 7c, 7j, 16 i 73–76b; art. 33–35 ustawy nowelizującej z 23 stycznia 2026 r. (Dz.U. z 2026 r. poz. 252); harmonogram Ministra Cyfryzacji z 8 kwietnia 2026 r.; załącznik I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014.

r.pr. Ewa Bądkowska

Radczyni prawna specjalizująca się w sporach cywilnych i gospodarczych. Kierowała zespołami procesowymi oraz zespołem postępowań przed Sądem Najwyższym, odpowiadając za portfel około 470 równolegle prowadzonych spraw. Koncentruje się na strategii procesowej, materiale dowodowym i ocenie ryzyka sporu. Prowadzi również sprawy dotyczące prawa autorskiego, nieruchomości i odpowiedzialności związanej z leczeniem; ma wieloletnie doświadczenie w sporach sektora finansowego.

Artykuł ma charakter informacyjny i odzwierciedla stan prawny na dzień publikacji. Nie stanowi porady prawnej.

Masz pytania dotyczące swojej sytuacji? Skontaktuj się z nami.

Sklep z publikacjami prowadzi Kancelaria Radcy Prawnego Olga Kosmala, ul. Kościuszki 82/6, 61-715 Poznań, NIP 7722392680, e-mail: sklep@alvelis.pl, tel.: 533 519 312. Regulamin sklepu · Polityka prywatności sklepu

Płatności obsługuje Przelewy24: Apple Pay, Google Pay, BLIK, Visa, Mastercard i przelewy bankowe